सोडियम सल्फाइड् इति अकार्बनिकं यौगिकं गन्धक्षारं, गन्धयुक्तं सोडा, पीतं क्षारं, सल्फाइडक्षारं वा इति अपि ज्ञायते, तत् शुद्धरूपेण निर्वर्णं स्फटिकचूर्णं भवति अयं अत्यन्तं आर्द्रतायुक्तः, जले सुलभतया विलयनशीलः च भवति, अतः जलीयं विलयनं भवति यत् प्रबलतया क्षारीयगुणान् प्रदर्शयति । त्वक् वा केशानां वा सम्पर्केन दाहः भवितुम् अर्हति, अतः अस्य सामान्यं नाम “सल्फाइड् क्षार” इति । वायुसंपर्कं कृत्वा सोडियमसल्फाइडस्य जलीयविलयनं क्रमेण आक्सीकरणं कृत्वा सोडियमथायोसल्फेट्, सोडियमसल्फाइट्, सोडियमसल्फेट्, सोडियमपॉलीसल्फाइड् च निर्मीयते एतेषु सोडियम थायोसल्फेट् तुल्यकालिकरूपेण द्रुततरेण उत्पद्यते, अतः एतत् प्राथमिकं आक्सीकरणोत्पादं भवति । सोडियमसल्फाइड् वायुमध्ये विसर्जनं, कार्बोनेशनं च भवति, येन अपघटनं भवति, हाइड्रोजनसल्फाइड् वायुः निरन्तरं मुक्तः भवति । औद्योगिक-श्रेणीयाः सोडियम-सल्फाइड्-मध्ये प्रायः अशुद्धयः भवन्ति, येन गुलाबी, रक्त-भूरेण, पीत-भूरेण वा इत्यादीनां छायाः प्राप्यन्ते । एतेषां अशुद्धीनां प्रभावात् यौगिकस्य विशिष्टगुरुत्वाकर्षणं, द्रवणबिन्दुः, क्वथनबिन्दुः च भिन्नः भवितुम् अर्हति ।
पदसमयः सितम्बर-03-2025